دوشرگه dusharge

Norveç şeiri  

çevirən : Hadi Qaraçay  

Lindis laabak Rasmussen

05.05.1972.ci ildə Norvecin Ålesund şəhərində doğulub. Bildiyimcə heləlik şeir kitabı çıxmayıb.şeirlərini dikt.no sitəsindəndən götürmüşəm.

___________________________

Henning Howlid Wærp, “Norveç şeiri 2004.cü ildə” adlı yazısının başlanğıcında, Norvecin 70.ci illər ədəbiyatını ütopik,  geniş dəyişimlər güdən və başqa bir toplum üzərinə bir düş, 80.cı illərin şeirini isə dil fəlsəfəsi, minimalism və duyğusallıq kimi dəyərləndirir. Beləliklə də 2004.cü ilin ədəbiyatının yekunlarına baxırkən bu ilin ən adlım şairinin yaradıcılığını 70.ci illərə dönüş kimi görür. 2004.cü ildə basılmış şeir kitablarını araşdırırkən sayca az və necəliklə (keyifiyətcə) gücsüz olduğuna ınanır.  Gənəl olaraq  şeirin, Norveçdəki durumunu başqa avropa ölkələriylə tutuşduranda,  pis durumda olduğunu bildirir.  

Mənim çağdaş Norveç şeiriylə tanışlığım, hardasa bir neçə ay bundan öncənin işidir. Norveç dilindən olan bilgim hələ istədiyim bir durumda deyil. Ancaq elə bildiyimcə bu elin bu dilin çağdaş şeirini öz dilimizə çevirməyə çalışıram. Şeirin durumu burda bizdəkindən bütünlüklə dəyişik bir durumdur. Bizdə ən çox yazılan, ən çox oxunan şeirdirsə, Norveçdə durum bunun daban dabana duran qarşıdıdır.

Vinduet dərgisi  2.ci sayı 2007ci il, Bendik wold adlı eleştiricinin (tənqidçinin) Norvecin çağdaş şeirində çatışmayan yönlər... adlı yazısından aldığım bu örnəyə baxın:

Şəhər içində 1000 kişinin dindirildiyi bir araşdırmada onlardan nə oxuduqları soruşulur, 1000 kişinin yüzdə əlli dördü roman oxuduğunu söyləsədə bircə kişi belə şeir adı çəkməmişdir.

     Belə bir durumda şeir kitablarının basılması azaraq olur. Mən Norvecin çağdaş şeirini internetdən izləyirəm. www.dikt.no bu sitə Norvecdə ən çox izlənilən şeir sitəsidir. Burda gələn şeirlər istər form istərsə içərik baxımından çox çalarlı və dəyişiklidir. Mənim özümün ınandığım estetik dəyərləri az çox özündə daşıyan bu şeirlər, yoxarıda verdiyim sitənin ən çox oxunan şeirləridir də.

Sizin də bəyənəcəyinizi umaraq Lindis Laabak Rasmusseni öz dilimizdə  ortalığa gətirirəm. Sizin düşüncələrinizin, sizin anlayışlarınızın paylaşımı mənim üçün olduqca öyrədici olacağında quşqunmuram.

Sevgilərlə - Hadi Qaraçay